Wystawa „W przekładzie algorytmów”

Coraz częściej poznajemy świat w przekładzie algorytmów. Sztuczna inteligencja staje się pośrednikiem między nami a rzeczywistością. Przetwarza dane i rozpoznaje wzorce, aby wygenerować nowe treści, stworzyć sugestywne symulacje i wydobyć zależności, których sami moglibyśmy nie dostrzec. Jak każdy przekład, także ten nie jest neutralny.

Centrum konferencyjne (parter, 1 piętro)

2 października (piątek): 
🕖 13.00–14.00 oprowadzanie kuratorskie po wystawie (przedpremierowo)
20.30–23.00 (wernisaż wystawy) 
3 października (sobota): 11.00–22.00
4 października (niedziela): 11.00–20.00

Oprowadzanie kuratorskie

Algorytmy porządkują świat wedle własnych reguł. Pewne dane uwidaczniają, inne pomijają, tworzą nowe kategorie i podsuwają odmienne interpretacje. Czasem gubią kontekst, nie odróżniają faktów od opinii lub halucynują, przedstawiając wiarygodnie brzmiące treści, które nie mają potwierdzenia. Sposób porządkowania informacji wpływa więc na to, co dostrzegamy i jaki obraz rzeczywistości budujemy. Jak algorytmy tłumaczą ludziom świat i jak zmieniają sam proces jego rozumienia?

Co zobaczycie na wystawie?

Twórcy wystawy „W przekładzie algorytmów” próbują odpowiedzieć na te pytania z różnych perspektyw. Na wystawie zobaczycie między innymi robota próbującego odnaleźć igłę w stogu siana. Rytm ludzkiego oddechu zostanie przełożony na rysunki i grafiki komputerowe, a interaktywne instalacje będą reagować na głos i obecność zwiedzających. Historyczne fotografie wojenne posłużą z kolei do wygenerowania tego, czego oryginalne kadry nie pokazują – obrazów prawdopodobnych, zawieszonych między zbiorową pamięcią a symulacją. Zobaczycie także nowy język stworzony przez sieć neuronową. To abstrakcyjny system znaków, prowokujący pytanie o to, czy maszyny mogą wytworzyć własne formy komunikacji.

Niektóre projekty zaglądają do wnętrza systemów AI, inne sprawdzają granice ich skuteczności albo wykorzystują technologię do przekształcania ludzkiego doświadczenia. Łączy je pytanie o to, co zostaje zachowane, co znika, a co pojawia się dopiero w wyniku algorytmicznego przekładu. I kto właściwie nadaje znaczenie temu, co otrzymujemy na końcu tego procesu – człowiek czy maszyna?

Wystawa na wiele sposobów pozwala doświadczyć świata w przekładzie algorytmów – poprzez obraz, dźwięk, język, ruch, światło, a nawet własny oddech. Zamiast sprowadzać sztuczną inteligencję do ekranów i interfejsów, pokazuje ją jako część szerszego środowiska technologicznego, które coraz mocniej wpływa na to, jak pamiętamy, tworzymy, klasyfikujemy i interpretujemy świat.

W wystawie udział biorą: Paweł Janicki, Dawid Konopka, Jakub Koźniewski, Andreas Lutz, Patrycja Maksylewicz, Agnieszka Rayss & David Sypniewski, Sefa Sagir & Anna Klimczak, Varvara & Mar, studio Dotdotdot

Kurator wystawy: Rafał Kosewski

Teksty: Patrycja Strzetelska

Koordynacja: Jula Skauronskaya

Projekt i wykonanie: Lotne Studio

Nadzór techniczny: Rafał Zarzeka

O uczestnikach:

Paweł Janicki

Paweł Janicki

Artysta nowych mediów i kurator

Rozwiń bio

Paweł Janicki czerpie głównie z osiągnięć muzyki, sztuki współczesnej i medialnej oraz praktyki posthumanistycznej – konstruując jednak formy odmienne od dotychczasowych. Wykorzystuje szerokie spektrum technik, podejść i protokołów: tworzy dzieła wykorzystujące syntetyczne zmysły, techniki programowania oraz elementy inżynierii przestrzeni i materiałów. Istotną rolę w jego twórczości odgrywają konteksty historyczne i współczesne – w szczególności historia sztuki i coś, co można by nazwać historią myślenia.

Zasiada w radzie kuratorskiej Centrum Sztuki WRO, a ostatnio współpracował z Funken Academy, Fraunhofer IWU, paneuropejski projekt ArtCast4D/AAASeed. Był kuratorem Pawilonu Polskiego na Biennale w Gwangju w Korei Południowej. Stowarzyszenie Algorytmów wymienia jego performanse sieciowe jako wydarzenia kluczowe dla rozwoju tego gatunku sztuki.

 
Dawid Konopka

Dawid Konopka

Artysta interdyscyplinarny

Rozwiń bio

Dawid Konopka to artysta interdyscyplinarny, absolwent Wydziału Sztuki Mediów Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

W swojej twórczości posługuje się sztuką obiektową, performansem, fotografią i wideo jako narzędziami do badania granic podmiotowości, jej uwikłania w narzucone struktury oraz możliwości emancypacji w konfrontacji z nimi. Analizuje, jak systemy wartości wpływają na kształtowanie jednostki oraz jej relacje z otaczającym światem. Interesuje go poszukiwanie alternatywnych form obecności oraz konstruowanie sytuacji, w których gest twórczy otwiera przestrzeń bardziej bezpośredniego doświadczenia, konfrontując się z jego granicami.

Jego prace prezentowane były m.in. w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki, Galerii Labirynt oraz Instytucie Polskim w Rzymie.

 
Jakub Koźniewski

Jakub Koźniewski

Projektant i artysta nowych mediów

Rozwiń bio

Jakub Koźniewski to projektant i artysta nowych mediów, współzałożyciel kolektywu panGenerator, tworzącego na styku sztuki, designu i nowych technologii.

Przez wiele lat współprowadził studia podyplomowe Creative Coding w School of Form, a w latach 2022–2024 w Pracowniach Gościnnych na Wydziale Wzornictwa ASP w Warszawie. Tworząc projekty indywidualne, przygląda się nowym technologiom z krytycznej, postcyfrowej perspektywy, łącząc media cyfrowe z fizyczną materią i zamykając ulotne idee w minimalistycznych formach.

Projekty grupy panGenerator były prezentowane m.in. na Ars Electronica, w ZKM Karlsruhe, podczas WRO Biennale, Milan Design Week, Dutch Design Week i SXSW. Kolektyw otrzymał m.in. Honorary Mention Prix Ars Electronica, Cannes Golden Lion oraz Paszport „Polityki” w kategorii Kultura Cyfrowa.

 
Andreas Lutz

Andreas Lutz

Artysta badający relacje człowieka i maszyny

Rozwiń bio

Andreas Lutz bada relację między człowiekiem a maszyną i na tej podstawie próbuje stworzyć zintegrowane i uniwersalne systemy komunikacyjne. Analizuje różnice między rzeczywistością a jej postrzeganiem i przedstawia je za pomocą rzeźb, instalacji i performansów. Tworzy także eksperymentalne pejzaże dźwiękowe, ukazujące związek między semiotyką a dźwiękiem. Jest założycielem KASUGA, berlińskiego studia interdyscyplinarnego i wytwórni płytowej.

Prace Lutza były wystawiane m.in. w Pawilonie Antarktycznym podczas 57. Biennale w Wenecji (Włochy), w Narodowym Centrum Sztuki w Tokio (Japonia), w HeK w Bazylei (Szwajcaria), w Times Art Museum w Pekinie (Chiny), na festiwalu Sónar+D w Barcelonie (Hiszpania) i Stambule (Turcja), w B39 Art Bunker w Bucheon (Korea Południowa).

 
Patrycja Maksylewicz

Patrycja Maksylewicz

Artystka intermedialna

Rozwiń bio

Patrycja Maksylewicz jest artystką intermedialną. W swoich pracach skupia się na relacjach interaktywnych, w szczególności pomiędzy człowiekiem a maszyną. Jest zainteresowana pojęciem kreatywności obliczeniowej i analizą danych biometrycznych poprzez język sztuki. Bada związki pomiędzy różnymi mediami oraz sposobem wykorzystania ich zarówno w przestrzeni realnej, jak i wirtualnej – także w działaniach typu site-specific.

Brała udział w wystawach, warsztatach i konferencjach w kraju i za granicą. Laureatka konkursu Krakowski Salon Sztuki 2018 w kategorii „Działanie Roku”. Absolwentka Wydziału Intermediów Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, gdzie obecnie pełni funkcję adiunkta. Związana także z Fundacją Rozwoju Sztuki Intermediów.

 
Agnieszka Rayss

Agnieszka Rayss

Fotografka

Rozwiń bio

Agnieszka Rayss – fotografka, współzałożycielka stowarzyszenia Sputnik Photos. Ukończyła historię sztuki na UJ oraz studia doktoranckie na UAP w Poznaniu. Wykłada w School of Form Uniwersytetu SWPS. Opublikowała książki “Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem” (2022), “Z zapisków kolekcjonera” (2019), Tu się zaczyna koniec miast (2015) i American Dream (2010).

Dwukrotnie nagradzana w konkursie Pictures of the Year, dwukrotna finalistka Hasselblad Masters Award. Zdobyła także wiele krajowych nagród, m.in. w konkursach Grand Press Photo. Wykłada na Uniwersytecie SWPS.

 
David Sypniewski

David Sypniewski

Wykładowca Uniwersytetu SWPS i badacz AI w projektowaniu

Rozwiń bio

David Sypniewski to wykładowca na Uniwersytecie SWPS w Warszawie. Jest pomysłodawcą i kierownikiem Otwartej Pracowni Sztucznej Inteligencji na Wydziale Projektowania, członkiem Centrum HumanTech, a od tego roku również kierownikiem Zakładu Sztucznej Inteligencji i pełnomocnikiem dziekana ds. innowacji.

Wraz z Agnieszką Rayss stworzył wystawę pt. „Koniec wojny” – cykl obrazów poszerzanych za pomocą narzędzi generatywnych. Projekt został wyróżniony na festiwalu FotoLux w Lucce. Zaprojektował także tytułowego bota żałobnego w przedstawieniu wrocławskiego Teatru Kombinat pt. „Grief//bot”.

Prowadzi badania nad wdrożeniem narzędzi opartych na sztucznej inteligencji w procesie projektowym. Pracuje nad doktoratem dotyczącym automatyzacji projektowania wayfindingu w ośrodkach dla uchodźców.

 
Sefa Sagir

Sefa Sagir

Artysta multimedialny, technolog kreatywny, muzyk i performer

Rozwiń bio

Sefa Sagir jest artystą multimedialnym, technologiem kreatywnym, muzykiem i performerem badającym przestrzeń pomiędzy światem analogowym a cyfrowym. Tworzy interaktywne systemy audiowizualne, w których gesty, materiały i dane łączą się w czasie rzeczywistym.

Obecnie skupia się na spektaklach teatralnych i audiowizualnych. Łączy różnorodne dziedziny – sztukę, technologię, politykę i ekonomię – w spójne doświadczenia, które znajdują oddźwięk wśród widzów.

Współpracował z Centrum Nauki Kopernik, Haus der Kulturen der Welt oraz Międzynarodowym Festiwalem Sztuki w Sapporo w Japonii. Wykłada sztukę nowych mediów w Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych.

 
Anna Klimczak

Anna Klimczak

Artystka wizualna i kuratorka

Rozwiń bio

Anna Klimczak to artystka wizualna. Tworzy instalacje site-specific i działania performatywne. Jest kuratorką wystaw i projektów artystycznych. Od 2009 r. związana zawodowo z Polsko-Japońską Akademią Technik Komputerowych w Warszawie.

 
Varvara & Mar

Varvara & Mar

Duet artystyczny badający relacje sztuki, technologii i społeczeństwa

Rozwiń bio

Varvara & Mar to duet artystyczny założony w 2009 roku przez dr Varvarę Guljajevą i Mar Canet Sola. Varvara jest profesorem nadzwyczajnym w dziedzinie obrazowania kinetycznego na VCUarts Qatar. Mar to doktorant na Uniwersytecie w Tallinie.

W swojej twórczości badają punkty styku sztuki, technologii i społeczeństwa, zajmując się automatyzacją, sztuczną inteligencją, percepcją, rzemiosłem oraz relacjami między człowiekiem a maszyną. Ich prace często stanowią refleksję nad tym, jak systemy technologiczne kształtują codzienne doświadczenia.

Duet wystawiał swoje prace m.in. w Museum of Arts and Design w Nowym Jorku, FACT w Liverpoolu, Santa Mònica w Barcelonie, Barbican i V&A Museum w Londynie, Centrum Kultury Onassisa w Atenach, Ars Electronica w Linzu oraz ZKM w Karlsruhe.