Wystawa „W przekładzie algorytmów”

Coraz częściej poznajemy świat w przekładzie algorytmów. Sztuczna inteligencja staje się pośrednikiem między nami a rzeczywistością. Przetwarza dane i rozpoznaje wzorce, aby wygenerować nowe treści, stworzyć sugestywne symulacje i wydobyć zależności, których sami moglibyśmy nie dostrzec. Jak każdy przekład, także ten nie jest neutralny. 

Algorytmy porządkują świat wedle własnych reguł. Pewne dane uwidaczniają, inne pomijają, tworzą nowe kategorie i podsuwają odmienne interpretacje. Czasem gubią kontekst, nie odróżniają faktów od opinii lub halucynują, przedstawiając wiarygodnie brzmiące treści, które nie mają potwierdzenia. Sposób porządkowania informacji wpływa więc na to, co dostrzegamy i jaki obraz rzeczywistości budujemy. Jak algorytmy tłumaczą ludziom świat i jak zmieniają sam proces jego rozumienia?

Co zobaczycie na wystawie?

Twórcy wystawy „W przekładzie algorytmów” próbują odpowiedzieć na te pytania z różnych perspektyw. Na wystawie zobaczycie między innymi robota próbującego odnaleźć igłę w stogu siana oraz cyfrową pułapkę zastawioną na programy automatycznie przeczesujące internet w poszukiwaniu danych do trenowania modeli AI. Rytm ludzkiego oddechu zostanie przełożony na rysunki i grafiki komputerowe, a interaktywne instalacje będą reagować na głos i obecność zwiedzających. Historyczne fotografie wojenne posłużą z kolei do wygenerowania tego, czego oryginalne kadry nie pokazują – obrazów prawdopodobnych, zawieszonych między zbiorową pamięcią a symulacją. Zobaczycie także nowy język stworzony przez sieć neuronową. To abstrakcyjny system znaków, prowokujący pytanie o to, czy maszyny mogą wytworzyć własne formy komunikacji.

Niektóre projekty zaglądają do wnętrza systemów AI, inne sprawdzają granice ich skuteczności albo wykorzystują technologię do przekształcania ludzkiego doświadczenia. Łączy je pytanie o to, co zostaje zachowane, co znika, a co pojawia się dopiero w wyniku algorytmicznego przekładu? I kto właściwie nadaje znaczenie temu, co otrzymujemy na końcu tego procesu – człowiek czy maszyna?

Wystawa na wiele sposobów pozwala doświadczyć świata w przekładzie algorytmów – poprzez obraz, dźwięk, język, ruch, światło, a nawet własny oddech. Zamiast sprowadzać sztuczną inteligencję do ekranów i interfejsów, pokazuje ją jako część szerszego środowiska technologicznego, które coraz mocniej wpływa na to, jak pamiętamy, tworzymy, klasyfikujemy i interpretujemy świat.

Stacje doświadczalne

Jak co roku projektom artystycznym towarzyszyć będą stacje doświadczalne przygotowane przez laboratoria Centrum Nauki Kopernik oraz zaproszonych gości – tym razem Stowarzyszenia Demagog. Przy stacjach spróbujecie przechytrzyć modele rozpoznające obrazy, zmierzycie się z robotem w grze GO oraz sprawdzicie, czy łatwo odróżnić prawdziwe zdjęcia i wypowiedzi od treści wygenerowanych przez AI. To przestrzeń eksperymentowania, w której działanie technologii można nie tylko obserwować, lecz także testować na własnej skórze.